نیم نگاهی به کتاب اسلام و تربيت کودکان
نیم نگاهی به کتاب اسلام و تربيت کودکان
به گزارش پایگاه نشر حوزه های علمیه ،آیت الله احمد بهشتی با الهام از کتاب«تربية الاود فى الاسلام»اثرعبداللّه ناصح علوان، ضمن نقد برخی از محتواهای غیر مستند آن با تغییر کتاب به «اسلام و تربيت کودکان» آن را در سه بخش بازنويسى، اصلاح و تکميل کرده است.
هدف از اصلاح و تلخیص
اسلام و تربيت کودکان، تألیف آیت الله احمد بهشتى در واقع بازنويسى، اصلاح، تلخيص و تکميل کتاب«تربية الاود فى الاسلام»اثر"عبداللّه ناصح علوان" است که آیت الله احمد بهشتی هدف از نگارش و اصلاح آن را همخوانی نداشتن نام زیبای کتاب با محتوای آن دانسته و معتقد است، نویسنده فاضل آن،تربیت را در موارد بسیاری در فرهنگ امویان و عباسیان جستجو کرده در حالی که اهل انصاف می دانند که اسلام آنها اسلام ناب نبوده و اگر کسی حقیقتا می خواهد بیانگر قواعد تعلیم و تربیت اسلامی باشد، باید آن را در وحی آسمانی و سیره و سنت پیامبر اسلام و اهل بیت علیهم السلام جستجو کند نه در فرهنگ بنی امیه و بنی عباس . براین اساس با الهام از جنبه های مثبت کتاب و حذف جنبه های منفی و تکراری با استفاده از روایات معتبر اهل بیت علیهم السلام کتاب حضار را در سه بخش به نگارش درآورده است .
بخش اول؛زناشويى،فرزند داری و تربيت
نویسنده در این بخش براى روشن شدن پيوند زناشويى با تربيت فرزند، مبانى ازدواج را بررسى مىکند و از رهگذر آن، نخست يادآور مىشود که ازدواج و زناشويى موافق سرشت آدمى است مسلمان بايد ازدواج کند و بار مسئوليت همسرى و تربيت فرزند را بر خود هموار دارد چه، تنها در اين صورت است که به نياز فطرى و غريزى خود پاسخ داده و با سنت آفرينش هماهنگ شده است.
زناشويى ومصالح اجتماعى
سپس به رابطه زناشويى با تأمين مصالح اجتماعى مىپردازد و از نقش ازدواج در حفظ نسل، حفظ نسب، جلوگيرى از انحطاط اخلاقى، پيشگيرى از بيماريها، انس و آرامش روان، تعاون، همکارى، شکوفايى عواطف و سلامت جسم و جان ياد مىکند.آنگاه از لزوم گزينش همسر براساس معيارهايى که در اسلام ياد شده است مىگويد و معيار هاى زير را شرح و شماره مىکند؛ همسر بايد براستى ديندار باشد، شرافت و اصالت خانوادگى داشته باشدو...
تمايل طبيعى به فرزند:
در شرح اين تمايل از محبت فطرى به فرزند مىگويد. رحمت و مهربانى به فرزند را از مواهب الهى مىخواند که به رشد و ارتقاى کودک مىانجامد.از کينۀ عرب جاهلى به دختر ياد مىکند و به پسنديدگى شکيبايى در مرگ فرزند مىپردازد.لزوم دل کندن از فرزند براى حفظ اسلام را يادآور مىشود.به مجازات فرزند از ديدگاه اسلام مىپردازد و مراتب آن را شرح مىدهد.
احکام نوزاد:
در اين فراز،در خصوص استحباب تبريک و تهنيت به مناسبت ولادت فرزند مىگويد.استحباب اذان و اقامه در گوش راست و چپ نوزاد را يادآور مىشود و به استحباب تحنيک و تراشيدن سر نوزاد اشاره مىکند.زمان نامگذارى و لزوم گزينش نام نيک را مىآورد و به استحباب انتخاب کنيه براى فرزند، عقيقه براى او، فوايد عقيقه، ختنه و فوايد و حکمت آن مىپردازد.
مهمترين عوامل انحراف کودکان و نوجوانان:
مولف سپس مهمترين عوامل انحراف کودکان و نوجوانان و راه مبارزه با آنها را چنين تبیین می کند : فقر، اختلاف هاى خانوادگى، طلاق و پيامد هاى آن، راههاى پيشگيرى از طلاق و وظايف زن و شوهر در اين خصوص، نداشتن سرگرمى و راههاى مبارزه با آن، معاشرتها و رفاقتهاى نامناسب، وظيفه پدر و مادر در راهنمايى فرزندان براى دوستگزينى، رفتار نادرست پدر و مادر، داستانها و فيلمهاى جنايى و سکسى و نقش پدر و مادر در زدودن محيط زندگى فرزندان از آنها، شيوع بطالت و بيکارى، کوتاهى پدر و مادر در تربيت فرزند، محروميت از پدر و مادر.
بخش دوم.مسئوليتها و وظايف مربيان
1-پيشگفتارى درباره مسئوليتها
2-مسئوليت تربيت ايمانى و اعتقادى
3-مسئوليت تربيت اخلاقى
4-مسئوليت تربيت بدنى
5-مسئوليت تربيت عقلى
6-مسئوليت تربيت روانى
7-مسئوليت تربيت اجتماعى
8-مسئوليت تربيت جنسى
بخش سوم که داراى پنج فصل است.
فصل اول.وسائل مؤثر تربيت:
1- به سيرۀ پيامبر(ص)درتربيت فرزندان
2-تربيت به وسيله عادات نيکو
3-تربيت از راه موعظه
4-تربيت از راه مراقبت
5-تربيت از راه تنبيه
فصل دوم.قواعد اساسى تربيت:
- صفات اصلی مربی
- نظری به برنامه های مخرب
- قواعد اساسی تربیت
- توضیحاتی در باره محرمات
فصل سوم رهنمود هاى مهمتربيتى:
- تشويق کودک به شريفترين کسبها
2- رعايت نيازها و استعداد هاى کودک
3- آزاد گذاشتن کودک براى بازى و سرگرمى
4- همکارى و هماهنگى ميان خانه و مسجد و مدرسه
5- ارتباط تنگاتنگ ميان مربى و کودک
6- رعايت دائمى راه و رسم تربيت
7-ت هيه وسائل مفيد فکرى و علمى براى کودک
8- تشويق کودک به مطالعه
9- پرورش حس مسئوليت در کودک
10- تعميق روح جهاد در وجود کودک
فصل چهارم.تربيت کودکان بىسرپرست و يتيم:
در اين فصل کودکان یتيم را به چهار دسته پدرمرده، مادرمرده، قربانيان طلاق و بى پدرو مادر(کودکان سرراهى و غيرسرراهى)تقسيم مىکند و نسبت به تربيت و سرپرستى آنها از ديدگاه اسلام نکاتى را يادآورمىشود.
فصل پنجم.تربيت کودکان استثنائى:
تربيت کودکان استثنائى از ضروريات هر نظام آموزشى است با اين حال، کمتر از يک درصد اين کودکان از آموزش برخوردارند.پس از اين مقدمه، به پيروى از کتابهايى که درباره اين دست کودکان نوشته شده است به برخى طبقهبنديها دربارۀ کودکان استثنائى اشاره مىکند و هريک را شرح مىدهد و برخى نگرشهاى اسلامى را نسبت به آنها مىآورد.
علاقه مندان برای تهیه این کتاب خواندنی به درگاه موسسه نشر حوزه های علمیه https://nashrehowzeh.ir/p/d/2238 نیمیا به نشانی قم خیابان معلم، جنب بیت امام خمینی(ره)، موسسه انتشارات حوزه های علمیه مراجعه کنند. شماره تماس ۰۹۳۸۷۹۲۴۲۲۹ پاسخ گوی کتاب دوستان است.
